Κανονισμός Λειτουργίας Δικτύου Δεδομένων ΑΠΘ

Κανονισμός Λειτουργίας Δικτύου Δεδομένων ΑΠΘ
Έκδοση 2.4

Η Σύγκλητος στη συνεδρίασή της αριθμ. 2718/20-3-2002, αφού έλαβε υπόψη της την έκδοση 2.4 του Κανονισμού Λειτουργίας του Δικτύου Δεδομένων Α.Π.Θ., αποφάσισε την έγκρισή του
Θεσσαλονίκη, Ιανουάριος 2002.

 

1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ

Το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης έχει δημιουργήσει, συντηρεί και συνεχώς εξελίσσει Δίκτυο Δεδομένων υψηλών ταχυτήτων που καλύπτει την Πανεπιστημιούπολη της Θεσσαλονίκης, αλλά και μονάδες του Α.Π.Θ. εκτός Πανεπιστημιούπολης. Μέσω του Δικτύου κάθε τμήμα του Α.Π.Θ. συνδέεται με ελληνικά και διεθνή Δίκτυα, και το Διαδίκτυο (Internet). Η υποδομή, οι υπηρεσίες και η αναπτυσσόμενη τεχνογνωσία Δικτύων χρησιμοποιούνται για την εξυπηρέτηση και προαγωγή της εκπαίδευσης, της έρευνας και της διοίκησης του Πανεπιστημίου.

Στόχος του Α.Π.Θ. μέσω της Επιτροπής Δικτύου Δεδομένων και του Κέντρου Λειτουργίας & Διαχείρισης Δικτύου (ΚΛ&ΔΔ) είναι η αδιάλειπτη παροχή υπηρεσιών υψηλής ποιότητας προς την πανεπιστημιακή κοινότητα, και η εισαγωγή και εξοικείωση με τεχνολογίες αιχμής στο χώρο της Πληροφορικής και των Τηλεπικοινωνιών. Με σκοπό την επίτευξη αυτών των στόχων το ΚΛ&ΔΔ έχει αναλάβει τον καθορισμό και την υλοποίηση των απαραίτητων τεχνικών και κανονιστικών διαδικασιών και το συντονισμό των επιμέρους ομάδων χρηστών του Α.Π.Θ. Ταυτόχρονα αναγνωρίζεται σε Ακαδημαϊκές Μονάδες του ΑΠΘ (Σχολές, Τμήματα, Τομείς) η δυνατότητα ανάπτυξης με ίδια μέσα, τεχνογνωσία και πόρους, επιμέρους τοπικών δικτύων για την εξυπηρέτηση αναγκών ηλεκτρονικής επικοινωνίας και εξειδικευμένων εφαρμογών των Μονάδων αυτών που απαιτούν αυξημένα επίπεδα ασφαλείας και τοπικής αξιοπιστίας.

Σε αυτά τα πλαίσια ο παρόν κανονισμός σκοπό έχει να οριοθετήσει το θεσμικό και κανονιστικό πλαίσιο λειτουργίας των δικτυωμένων υποδομών του Α.Π.Θ. Οι ακόλουθοι ορισμοί είναι χρήσιμοι για τους σκοπούς αυτούς.

  1. Δίκτυο Δεδομένων Α.Π.Θ. (AUTH-NET) ονομάζεται το σύνολο των δικτυακών υπηρεσιών και υποδομών που υποστηρίζουν τις απαιτήσεις επικοινωνίας των υπολογιστικών συστημάτων του Α.Π.Θ.
  2. Χρήστης (δικτύου) ονομάζεται η ακαδημαϊκή μονάδα του Α.Π.Θ. (Σχολή, Τμήμα, Επιτροπή κτλ) ή το νομικό πρόσωπο (διασυνδεδεμένος φορέας) ή το φυσικό πρόσωπο (μέλος του Α.Π.Θ. ή διασυνδεδεμένου φορέα), στο οποίο το AUTH-NET παρέχει υπηρεσίες.
  3. Κέντρο Λειτουργίας & Διαχείρισης Δικτύου (ΚΛ&ΔΔ ή απλά για συντομία ΚΛΔ) Α.Π.Θ. ονομάζεται ο φορέας που προτείνει, υλοποιεί και παρακολουθεί σε τεχνικό επίπεδο τη Δικτυακή πολιτική που χαράσσει το Α.Π.Θ. μέσω της Επιτροπής Δικτύου.

Ο παρών Κανονισμός Λειτουργίας εφαρμόζεται σε όλες τις κατηγορίες χρηστών δικτύου. Η συμμόρφωση των μελών κάθε διασυνδεδεμένου φορέα με τον παρόντα Κανονισμό αποτελεί ευθύνη του αντίστοιχου φορέα.

 

2. ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΚΕΝΤΡΟΥ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΔΙΚΤΥΟΥ

Οι δραστηριότητες του ΚΛ&ΔΔ μπορούν να καταταχθούν σε έξι κατηγορίες:

Εγκατάσταση νέων τμημάτων καλωδιακού συστήματος, ενεργών στοιχείων και λογισμικού συστημάτων δικτύου και εφαρμογών. Όσον αφορά στο καλωδιακό σύστημα οι επεμβάσεις αφορούν την ενσωμάτωση νέων τμημάτων του δικτύου (τα οποία αποτελούν αυτόνομα έργα που εκτελούνται με την επίβλεψη του ΚΛ&ΔΔ από εξωτερικούς εργολάβους) στο υπάρχον δίκτυο. Η εγκατάσταση των ενεργών στοιχείων που κατά καιρούς προμηθεύεται το Α.Π.Θ. κατευθύνεται ή εκτελείται από το ΚΛ&ΔΔ, ανάλογα με τις επιμέρους απαιτήσεις για ειδική προσαρμογή και την υπάρχουσα τεχνογνωσία του αναδόχου. Παρόμοια, όσον αφορά στο λογισμικό συστημάτων δικτύου και εφαρμογών, η παραγωγή προστιθέμενης αξίας από το ίδιο το ΚΛ&ΔΔ είναι βασική πολιτική επιλογή, η οποία ενισχύει την αυτοτέλεια και μειώνει τις δαπάνες του Α.Π.Θ.

Συντήρηση καλωδιακού συστήματος, ενεργών στοιχείων και λογισμικού. Το ΚΛ&ΔΔ μεριμνά για την καλή κατάσταση του δικτύου με περιοδικές επισκέψεις των στελεχών του στα κομβικά σημεία του δικτύου, σε συνεργασία και με την τεχνική υπηρεσία του Α.Π.Θ. και τους κατά τόπους υπευθύνους εργαστηρίων και τμημάτων. Επιβλέπει και πιστοποιεί την καλή εκτέλεση της συντήρησης ενεργών στοιχείων, όπου αυτή έχει ανατεθεί σε εξωτερικούς εργολάβους, και φροντίζει για την έγκαιρη προμήθεια ανταλλακτικών και διεξαγωγή επιδιορθώσεων όπου δεν υπάρχει συμβόλαιο συντήρησης. Το λογισμικό είναι ένας τομέας που απαιτεί μεγάλες και επίπονες προσπάθειες συντήρησης καθώς υπάρχει συχνά ανάγκη για αναβάθμιση τμημάτων ή συνόλων εξειδικευμένων προγραμμάτων τα οποία επιπλέον μπορεί να έχουν διαμορφωθεί ειδικά για τις ανάγκες του Α.Π.Θ. Το συνήθως δωρεάν διαθέσιμο λογισμικό πρέπει να μεταφερθεί από το κατάλληλο σημείο του Internet, ενώ πρέπει να υπάρχει εύστοχος και έγκαιρος προγραμματισμός αγοράς νέων εκδόσεων προϊόντων λογισμικού.

Διαχείριση καλωδιακών κόμβων, ενεργών στοιχείων και εφαρμογών. Σε ένα δίκτυο της κλίμακας του Α.Π.Θ. απαιτείται μια ολοκληρωμένη καταγραφή, χαρτογράφηση και διαχείριση του καλωδιακού συστήματος, ώστε να είναι δυνατή η έγκαιρη διάγνωση βλαβών, ο σχεδιασμός επεκτάσεων και η καθημερινή λειτουργία και μικρο-προσαρμογές του δικτύου. Ακόμα πιο κρίσιμος παράγοντας για την αποδοτική λειτουργία του δικτύου είναι η σωστή διαμόρφωση και παρακολούθηση των συνθηκών λειτουργίας (φόρτος, στατιστικά στοιχεία, βλάβες) των ενεργών στοιχείων και βασικών υπολογιστών παροχής δικτυακών εφαρμογών μέσα από μια πλατφόρμα διαχείρισης βασισμένη στο ανοικτά διεθνή πρότυπα (π.χ. SNMP). Σε αυτή τη δραστηριότητα εντάσσονται και οι καθημερινές επισκέψεις τεχνικών του ΚΛ&ΔΔ σε χρήστες που αντιμετωπίζουν δικτυακά προβλήματα μετά από σχετικό τηλεφωνικό ραντεβού.

Παροχή δικτυακών υπηρεσιών προστιθέμενης αξίας στο Α.Π.Θ. και στην ευρύτερη ακαδημαϊκή κοινότητα. Ενδεικτικά αναφέρονται υπηρεσίες που το ΚΛ&ΔΔ έχει ήδη δώσει σε πλήρη παραγωγή για ολόκληρο το Α.Π.Θ. όπως:

  • Ηλεκτρονικό Ταχυδρομείο (e-mail)
  • Προσωπικός αποθηκευτικός χώρος & Φιλοξενία προσωπικών ιστοσελίδων
  • Σύνδεση μέσω τηλεφώνου (dial-up)
  • Υπηρεσίες Παγκόσμιου Ιστού (www)
  • Μεταφορά Αρχείων (ftp)
  • 'Αρθρα (usenet news)
  • Διευθυνσιοδότηση Υπολογιστών (dns)
  • Υπηρεσίες Ενδιάμεσου (proxy)
  • Αναζήτηση Στοιχείων (directory service)
  • Μηχανές Αναζήτησης Πληροφοριών Ιστού (search engines)
  • Υπηρεσίες Συγχρονισμού (ntp)

Για όλες τις υπηρεσίες υπάρχει αναλυτική τεκμηρίωση και παρέχεται υποστήριξη σε όλη την ακαδημαϊκή κοινότητα. Όπου είναι σκόπιμο και τεχνικά εφικτό, κάποιες υπηρεσίες παρέχονται με ιεραρχικό κατανεμημένο σχήμα πάντα σε συνεργασία με τους ενδιαφερόμενους φορείς του Α.Π.Θ.

Ανάπτυξη νέων προηγμένων υπηρεσιών δικτύου και ενσωμάτωση τους στο περιβάλλον του δικτύου σε πλήρη κλίμακα. Το Δίκτυο Δεδομένων του Α.Π.Θ. είναι ένα δίκτυο «παραγωγής», με την έννοια ότι υπάρχει υψηλή διαθεσιμότητα των ενεργών στοιχείων (συγκεντρωτές, hubs, δρομολογητές, switches) και των servers του δικτύου και αδιάλειπτη παροχή υπηρεσιών προς την πανεπιστημιακή κοινότητα. Συνεπώς, απαραίτητη προϋπόθεση για την ομαλή εισαγωγή νέων τεχνολογιών και υπηρεσιών είναι η ύπαρξη κάποιας πλατφόρμας μέσα στο δίκτυο, όπου νέες τεχνολογίες, προϊόντα και υπηρεσίες θα εγκαθίστανται πιλοτικά, θα αναπτύσσονται παρέχοντας προστιθέμενη αξία στο Α.Π.Θ. και τέλος θα ελέγχονται διεξοδικά πριν παραδοθούν στους χρήστες του πανεπιστημίου. Το ΚΛ&ΔΔ διαθέτει μια τέτοια πλατφόρμα προς όφελος της πανεπιστημιακής κοινότητας. Σήμερα η υφιστάμενη Υπηρεσία Καταλόγου του Α.Π.Θ και οι αναπτυσσόμενες υπηρεσίες μετάδοσης εικόνας και φωνής αποτελούν παραδείγματα τέτοιων υπηρεσιών.

Εκπαίδευση των μελών της πανεπιστημιακής κοινότητας σε θέματα δικτύων και πιο συγκεκριμένα στη χρήση του Δικτύου Δεδομένων του Α.Π.Θ. και των προσφερόμενων υπηρεσιών. Επιπλέον παροχή εξειδικευμένων γνώσεων στα στελέχη του ΚΛ&ΔΔ αλλά και άλλων φορέων του Α.Π.Θ. όπου κρίνεται σκόπιμο. Η εκπαιδευτική διαδικασία διεξάγεται με οργανωμένα σεμινάρια, διαλέξεις, αλλά και με τη παροχή συμβουλευτικών υπηρεσιών (helpdesk) από τα στελέχη του ΚΛ&ΔΔ.

Η χρηματοδότηση των δραστηριοτήτων του ΚΛ&ΔΔ συμπεριλαμβάνει τις παρακάτω πηγές:

  1. Ερευνητικά προγράμματα μέσω της Επιτροπής Ερευνών του Α.Π.Θ.
  2. Τακτικός Προϋπολογισμός (ΤΠ) και Προϋπολογισμός Δημοσίων Επενδύσεων (ΠΔΕ) του Α.Π.Θ.

Επίσης το ΚΛ&ΔΔ αναλαμβάνει, στα πλαίσια χρηματοδοτούμενων ερευνητικών προγραμμάτων, την παροχή υπηρεσιών και τεχνογνωσίας προς τρίτους (Ερευνητικούς και Ακαδημαϊκούς Φορείς, Δημόσιες Υπηρεσίες και Οργανισμούς, κτλ.) στο γνωστικό αντικείμενο μελέτη-σχεδίαση και διαχείριση δικτύων. Τα ερευνητικά προγράμματα τελούν υπό την έγκριση και ακολουθούν τις αρχές του θεσμικού πλαισίου διαχείρισης της Επιτροπής Ερευνών του Α.Π.Θ.

 

3. ΔΟΜΗ & ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΚΕΝΤΡΟΥ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΔΙΚΤΥΟΥ

Οι εργασίες του ΚΛ&ΔΔ συντονίζονται από τον Υπεύθυνο Δικτύου, ο οποίος είναι υπόλογος προς το προϊστάμενο όργανο, την Επιτροπή Δικτύου Δεδομένων Α.Π.Θ. Ο Υπεύθυνος Δικτύου πρέπει να διαθέτει τουλάχιστον ΜΔΕ (MSc) Πληροφορικής, Μηχανικών Υπολογιστών ή συναφούς κατεύθυνσης.

Το προσωπικό του ΚΛ&ΔΔ ανήκει σε μια από πέντε ομάδες, οι οποίες διαχωρίζονται ανάλογα με το αντικείμενο κύριας απασχόλησης τους. Σε όλες τις ομάδες υπάρχουν λίγο πολύ όλες οι προαναφερθείσες δραστηριότητες, δίνεται όμως μεγαλύτερη έμφαση σε κάποιες ανάλογα με τον δικτυακό τομέα στον οποίο κυρίως εστιάζεται η ομάδα. Κάθε ομάδα αποτελείται από:

  • έναν προϊστάμενο,
  • εργαζόμενους πλήρους απασχόλησης,
  • εργαζόμενους φοιτητές μερικής απασχόλησης,
  • εκπαιδευόμενους φοιτητές

Τα τυπικά προσόντα των προϊσταμένων των ομάδων πρέπει να περιλαμβάνουν τουλάχιστον πτυχίο ΑΕΙ (BSc) ή ΜΔΕ (MSc) Πληροφορικής, Μηχανικών Υπολογιστών ή συναφούς κατεύθυνσης. Αντίστοιχα για τους εργαζόμενους πλήρους απασχόλησης απαιτείται τουλάχιστον πτυχίο ΑΕΙ (BSc) Πληροφορικής, Μηχανικών Υπολογιστών ή συναφούς κατεύθυνσης.

Οι εκπαιδευόμενοι φοιτητές προσλαμβάνονται μέσα από ανοιχτή πρόσκληση εκδήλωσης ενδιαφέροντος, αφού καταθέσουν το βιογραφικό τους και μετά από συνέντευξη. Οι δραστηριότητες κάθε φοιτητή επιβλέπονται από τον προϊστάμενο, ο οποίος δίνει τις κατευθύνσεις δράσης, παρακολουθεί και βοηθά την εκτέλεση των συγκεκριμένων εργασιών που αναλαμβάνει ο φοιτητής.

Στα πλαίσια του ΚΛ&ΔΔ προβλέπονται οι εξής ομάδες:

Ομάδα Καλωδιακού Συστήματος: Ασχολείται με τα καλώδια (χαλκού και οπτικών ινών), τους αντίστοιχους κατανεμητές, αλλά και τα συστήματα παροχής ηλεκτρικής τροφοδοσίας και κλιματισμού του δικτύου. Έχει την ευθύνη της κατάλληλης διαμόρφωσης των χώρων στους οποίους στεγάζονται οι κόμβοι του δικτύου, καθώς και την ευθύνη παρακολούθησης και συντήρησης των καλωδιακών διαδρομών σε συνεργασία με την Τεχνική Υπηρεσία του Α.Π.Θ. Στους τομείς ευθύνης της συγκεκριμένης ομάδος περιλαμβάνεται και η χαρτογράφηση και on-line διαχείριση του καλωδιακού συστήματος, καθώς και εργασίες προσαρμογής, αλλαγών, επεκτάσεων και διάγνωση βλαβών σε πρίζες και καλώδια δεδομένων.

Ομάδα Ενεργών Στοιχείων: Διαμορφώνει το υλικό και λογισμικό των hubs, δρομολογητών, στοιχείων μεταγωγής (switches), modems και γενικά κάθε ενεργής συσκευής του δικτύου. Επιβλέπει τη συντήρηση των ενεργών συσκευών, και τις διαχειρίζεται με χρήση ανοικτών προτύπων από τα προγράμματα κεντρικής διαχείρισης του ΚΛ&ΔΔ. Σε συνεργασία με την Ομάδα Ανάπτυξης Υπηρεσιών, φροντίζει για την καθημερινή συλλογή και επεξεργασία των στατιστικών δεδομένων κίνησης και την ακριβή καταγραφή κίνησης (traffic accounting) με στόχο τον μεσοπρόθεσμο σχεδιασμό της χωρητικότητας του δικτύου και των προσφερόμενων δικτυακών υπηρεσιών.

Ομάδα Ανάπτυξης Υπηρεσιών: Αναπτύσσει και διαθέτει όλες τις δικτυακές υπηρεσίες προστιθέμενης αξίας που προσφέρει το ΚΛ&ΔΔ στους χρήστες του Δικτύου Δεδομένων. Παράλληλα προετοιμάζει και την απαραίτητη τεκμηρίωση των εφαρμογών που παρέχονται στους χρήστες αυτόνομα, ή μέσα από τακτικές εκπαιδευτικές διαδικασίες. Έχει ακόμα την ευθύνη διαμόρφωσης και λειτουργίας των servers και των σταθμών εργασίας του ΚΛ&ΔΔ, τόσο σε επίπεδο συστήματος όσο και εφαρμογών και περιβάλλοντος χρήστη.

Ομάδα Υποστήριξης Χρηστών: Ασχολείται με την καθημερινή εξυπηρέτηση και υποστήριξη, αλλά και συνεχή εκπαίδευση των χρηστών του δικτύου. Μεριμνά για την προώθηση της τεκμηρίωσης των υπηρεσιών και εφαρμογών στους τελικούς χρήστες του δικτύου. Έχει επίσης την ευθύνη οργάνωσης της εκπαίδευσης του προσωπικού του ΚΛ&ΔΔ.

Ομάδα Διοίκησης: Παρέχει την απαραίτητη γραμματειακή και διοικητική υποστήριξη του ΚΛ&ΔΔ. Επίσης διαμορφώνει και υλοποιεί επιχειρηματικό σχέδιο βάση του οποίου λειτουργεί το ΚΛ&ΔΔ και συντονίζει τις υπόλοιπες ομάδες όσον αφορά τη διαχείριση και παρακολούθηση των έργων που αναλαμβάνει το ΚΛ&ΔΔ. Προβάλλει το έργο του ΚΛ&ΔΔ στην ακαδημαϊκή και επιστημονική κοινότητα, και φροντίζει για την αποδοτική επικοινωνία του ΚΛ&ΔΔ με τα υπόλοιπα όργανα του Α.Π.Θ. αλλά και φορείς εκτός πανεπιστημίου.

 

4. ΠΕΡΙΟΡΙΣΜΟΙ ΕΥΘΥΝΗΣ

Η χρήση εξοπλισμού, λογισμικού, υπολογιστικών πηγών και τεκμηρίωσης είναι προνόμιο το οποίο παραχωρείται χωρίς χρέωση στους καθηγητές, τους φοιτητές και το προσωπικό του Α.Π.Θ. Με ευθύνη και άδεια των νομίμων οργάνων του Α.Π.Θ. (Πρυτανεία, σύγκλητος, τμήματα, τομείς, εξουσιοδοτημένα μέλη ΔΕΠ) το παραπάνω προνόμιο επεκτείνεται και προς επιλεγμένους επισκέπτες ή συνεργάτες του Α.Π.Θ. Η χρήση του δικτύου του Α.Π.Θ. παραχωρείται για συγκεκριμένους σκοπούς σύμφωνα με τις αρχές που διέπουν τη λειτουργία του Α.Π.Θ. και σε καμία περίπτωση δεν συνιστούν αυτονόητο δικαίωμα. Το Α.Π.Θ. επιφυλάσσεται για κάθε νόμιμο δικαίωμα του, και ρητά δηλώνει εκ των προτέρων στους χρήστες του Δικτύου Δεδομένων του τους παρακάτω περιορισμούς ευθύνης:

  1. Το Α.Π.Θ. αποποιείται κάθε ευθύνη για οποιαδήποτε ζημία ή απώλεια δεδομένων προκύπτει άμεσα ή έμμεσα από τη χρήση είτε του Δικτύου Δεδομένων, είτε γενικώς εξοπλισμού του Α.Π.Θ.
  2. Το Α.Π.Θ. μεριμνά ώστε να κρατούνται αντίτυπα των δεδομένων που αποθηκεύονται στα συστήματα του σε μαγνητικές ταινίες σε τακτά χρονικά διαστήματα. Σε οποιαδήποτε περίπτωση όμως δεν προκύπτει εγγύηση από αυτό το γεγονός ότι, τυχόν απολεσθέντα δεδομένα θα αποκατασταθούν από τις μαγνητικές ταινίες. (Σημειώνεται ότι πρόσβαση στα αντίτυπα των δεδομένων παρέχεται αποκλειστικά και μόνο στους νόμιμους κατόχους των αρχικών δεδομένων.)
  3. Στόχος του Α.Π.Θ. είναι η βέλτιστη αξιοποίηση των πόρων του Δικτύου και των συστημάτων του, χωρίς δύσχρηστες διαδικασίες και χρονοβόρους περιορισμούς. Το επίπεδο είναι ανάλογο ενός ανοικτού, ακαδημαϊκού περιβάλλοντος, στο οποίο λαμβάνεται μέριμνα για παροχή ικανοποιητικού επιπέδου ασφαλείας προς τους χρήστες. Παρόλα αυτά, όπως και σε κάθε ανοικτό δίκτυο η πιθανότητα παραβιάσεων ασφαλείας δεν μπορεί να αποκλεισθεί εντελώς. Συνεπώς, το Α.Π.Θ. αποποιείται κάθε ευθύνη για οποιαδήποτε παραβίαση ιδιωτικού απόρρητου, κλοπή πληροφοριών, αλλοίωση ή απώλεια δεδομένων, και γενικά κάθε βλάβη που προκύπτει άμεσα ή έμμεσα εξαιτίας της έλλειψης ή δυσλειτουργίας των μηχανισμών ασφαλείας του.
  4. Απόψεις που εκφράζονται, ή κείμενα που δημοσιεύονται (εσωτερικά στο Α.Π.Θ. ή και σε ολόκληρο το Internet) μέσω του Δικτύου Δεδομένων του Α.Π.Θ. από οποιονδήποτε χρήστη, δεν είναι κατ' ανάγκη επίσημες απόψεις, ούτε δεσμεύουν με οποιονδήποτε τρόπο το Α.Π.Θ. από μόνα τους. Οι απόψεις και τα κείμενα των χρηστών θα πρέπει να θεωρούνται προσωπικά. Το Α.Π.Θ. δεν ευθύνεται για το περιεχόμενο τους, δεν έχει την τεχνική δυνατότητα να τις ελέγχει, αλλά ούτε και την βούληση να επιβάλλει λογοκρισία.

 

5. ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΚΑΙ ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΙΣ ΧΡΗΣΤΩΝ

Η πρόσβαση των χρηστών στο Δίκτυο Δεδομένων και τα υπολογιστικά συστήματα του Α.Π.Θ. διέπεται από τους παρακάτω κανόνες:

  1. Κάθε πρίζα του Δικτύου Δεδομένων ενεργοποιείται μετά από αίτηση του υπευθύνου προσωπικού του Α.Π.Θ. για το συγκεκριμένο χώρο όπου βρίσκεται η πρίζα, στο ΚΛ&ΔΔ του Α.Π.Θ. Παρόμοια, υπηρεσίες που τυχόν προσφέρονται από το ΚΛ&ΔΔ (π.χ. λογαριασμός χρήστη, κτλ.) παρέχονται μετά από αίτηση του ενδιαφερομένου, στα πλαίσια των δυνατοτήτων του ΚΛ&ΔΔ και της πολιτικής της Επιτροπής Δικτύου για "Κατανεμημένη Λειτουργία" του Δικτύου Δεδομένων του Α.Π.Θ. Η συγκεκριμένη διαδικασία για κάθε περίπτωση καθορίζεται με ευθύνη του ΚΛ&ΔΔ.
  2. Κάθε χρήστης είναι υπεύθυνος και υπόλογος για κάθε είδους δραστηριότητα η οποία ξεκινάει ή αναπτύσσεται μέσω της πρίζας δεδομένων, του προσωπικού υπολογιστή, ή του λογαριασμού που του έχει παραχωρηθεί. Όσον αφορά πρίζες που παρέχουν πρόσβαση σε πολλούς υπολογιστές (νησίδες, εργαστήρια), ή υπολογιστές που εξυπηρετούν πολλούς χρήστες, συνυπεύθυνοι είναι και οι αντίστοιχοι τεχνικά υπεύθυνοι (network, system managers) για το αντίστοιχο εργαστήριο ή υπολογιστή.
  3. Κάθε χρήστης είναι αποκλειστικά υπεύθυνος για την σωστή λειτουργία του προσωπικού υπολογιστή του όσον αφορά τη σύνδεση με το Δίκτυο Δεδομένων και τυχόν προβλήματα που μπορεί να προκαλέσουν στο Δίκτυο ελαττωματικά καλώδια περιοχής εργασίας, κάρτες δικτύου ή λογισμικό. Το ΚΛ&ΔΔ και οι κατά τόπους υπεύθυνοι του Α.Π.Θ. παρέχουν τεχνικές συμβουλές και συστάσεις με τις οποίες οι χρήστες υποχρεούνται να συμμορφώνονται.
  4. Κάθε χρήστης είναι υπεύθυνος για την επιλογή και τη διαφύλαξη «ασφαλούς» συνθηματικού (password) για πρόσβαση στο λογαριασμό του. Τα συνθηματικά δεν πρέπει ποτέ να γράφονται σε χαρτί ή να φυλάσσονται σε ηλεκτρονική μορφή, ούτε να δίνονται σε τρίτους. Ιδιαίτερη προσοχή πρέπει να δίνεται σε επικοινωνία (ηλεκτρονικό ταχυδρομείο ή τηλέφωνο) από άτομα που ισχυρίζονται ότι είναι υπεύθυνοι συστημάτων και ζητούν να μάθουν συνθηματικά χρηστών (οι πραγματικοί χειριστές συστημάτων ποτέ δεν έχουν ανάγκη κάτι τέτοιο...).
  5.  Κάθε χρήστης είναι υπεύθυνος για την προστασία των δεδομένων και αρχείων του από λαθραία ανάγνωση ή αλλοίωση από τρίτους. Για το σκοπό αυτό ο χρήστης μπορεί να αξιοποιήσει όποιο μηχανισμό ασφαλείας παρέχει το αντίστοιχο σύστημα του και κρίνει σκόπιμο.
  6.  Κάθε χρήστης είναι υπεύθυνος να αναφέρει κάθε απόπειρα ή παραβίαση των κανόνων λειτουργίας και της ασφάλειας στους αντίστοιχους υπεύθυνους συστημάτων ή το Κ.Λ.Δ, επώνυμα ή ανώνυμα.
  7.  Είναι υποχρέωση του κάθε χρήστη να χειρίζεται και να χρησιμοποιεί οτιδήποτε εξοπλισμό συστημάτων ή δικτύου που ανήκει στο Α.Π.Θ. με προσοχή ώστε να μην προκαλούνται ζημιές ή φθορές. Τυχόν ατυχήματα θα πρέπει να αναφέρονται το ταχύτερο στο ΚΛ&ΔΔ (ή τους αντίστοιχους υπεύθυνους) ώστε να αποκαθίστανται το συντομότερο δυνατό με δαπάνη του υπαιτίου.
  8.  Τέλος, κάθε χρήστης οφείλει να σέβεται και να μην παρενοχλεί τους υπόλοιπους χρήστες, να μην σπαταλά άσκοπα πόρους και να μην προβαίνει σε ανήθικες ή παράνομες πράξεις χρησιμοποιώντας τα συστήματα και το Δίκτυο Δεδομένων του Α.Π.Θ.

 

6. ΔΙΚΑΙΟΔΟΣΙΑ & ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΙΣ ΚΕΝΤΡΟΥ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΔΙΚΤΥΟΥ

Οι υποχρεώσεις του ΚΛ&ΔΔ προς τους χρήστες οφείλουν να κωδικοποιούνται και να περιγράφονται αναλυτικά σε μια «Συμφωνία για το επίπεδο παροχής υπηρεσιών» (Service Level Agreement - SLA). Καθώς το επίπεδο παροχής υπηρεσιών είναι δυνατό να υφίσταται αλλαγές ανάλογα με τους εκάστοτε πόρους του ΚΛ&ΔΔ, η αναλυτική περιγραφή είναι σκόπιμο να περιγράφεται σε ξεχωριστό έγγραφο εγκεκριμένο από την Επιτροπή Δικτύου του Α.Π.Θ. Παρομοίως το γενικό πλαίσιο συμφωνίας για κατανεμημένη διαχείρισης τοπικών δικτύων που μπορεί να εφαρμόζεται σε κάποιες θεσμοθετημένες ακαδημαϊκές μονάδες του ΑΠΘ, περιγράφεται στο παράρτημα IV.

Σε γενικές γραμμές οι πράξεις και η συμπεριφορά της ομάδος εργαζομένων του ΚΛ&ΔΔ διέπεται από τις εξής αρχές:

  1. Το ΚΛ&ΔΔ παρέχει κάθε δυνατή διευκόλυνση στους χρήστες του δικτύου, ώστε να είναι σε θέση να ανταποκριθούν στα καθήκοντα που τους ανατίθενται από το Α.Π.Θ. Για το σκοπό αυτό λειτουργεί υπηρεσία «Υποστήριξης Χρηστών» με εύλογο ωράριο λειτουργίας και μεθόδους επικοινωνίας (επί τόπου, τηλεφωνικά, με e-mail, fax, κτλ.).
  2. Το ΚΛ&ΔΔ καταβάλει κάθε δυνατή προσπάθεια ώστε να διασφαλίζεται το απόρρητο των αρχείων, μηνυμάτων ηλεκτρονικού ταχυδρομείου και δεδομένων κάθε χρήστη.
  3. Το ΚΛ&ΔΔ απαγορεύεται να εξετάζει αρχεία, μηνύματα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου και άλλα δεδομένα χρηστών. Σε εξαιρετικές περιπτώσεις με αποκλειστικό σκοπό τη διάγνωση και αντιμετώπιση προβλημάτων λογισμικού ή όταν υπάρχουν βάσιμες υποψίες για παραβίαση της ασφάλειας του δικτύου, γίνονται οι απαραίτητες τεχνικές ενέργειες. Η διαδικασία αυτή ενεργοποιείται μόνο μετά από ενημέρωση και εντολή του Υπευθύνου Δικτύου Δεδομένων του Α.Π.Θ., ο οποίος και είναι υπόλογος προς την Επιτροπή και τα αρμόδια πανεπιστημιακά όργανα. Τα παραπάνω ισχύουν εφόσον δεν ορίζεται άλλως από την ισχύουσα νομοθεσία. Η εξέταση αυτή αφορά δεδομένα αποθηκευμένα σε δίσκους ή μαγνητικές ταινίες του ΚΛ&ΔΔ.
  4.  Παρομοίως το ΚΛ&ΔΔ απαγορεύεται να παρακολουθεί κατά οποιονδήποτε τρόπο υπολογιστικά συστήματα ή δραστηριότητα χρηστών. Σε εξαιρετικές περιπτώσεις αποκλειστικά και μόνο για την εξακρίβωση τέλεσης παράνομων πράξεων και παραβιάσεων της πολιτικής που καθορίζεται στο παρόν κείμενο, και μόνο εφόσον υπάρχουν βάσιμες υποψίες, γίνονται οι απαραίτητες τεχνικές ενέργειες. Η διαδικασία αυτή ενεργοποιείται μόνο μετά από ενημέρωση και εντολή του Υπευθύνου Δικτύου Δεδομένων του Α.Π.Θ., ο οποίος και είναι υπόλογος προς την Επιτροπή και τα αρμόδια πανεπιστημιακά όργανα. Τα παραπάνω ισχύουν εφόσον δεν ορίζεται άλλως από την ισχύουσα νομοθεσία.
  5.  Σε όλες τις περιπτώσεις, απαγορεύεται ρητά στα μέλη του ΚΛ&ΔΔ η διαρροή ή δημοσιοποίηση στοιχείων των παραπάνω δύο περιπτώσεων εκτός του ΚΛ&ΔΔ. Μόνοι αρμόδιοι να έχουν πρόσβαση σε τέτοια στοιχεία είναι η Επιτροπή Δικτύου Δεδομένων του Α.Π.Θ. ή γενικότερα τα προϊστάμενα όργανα του ΚΛ&ΔΔ (σύγκλητος, πρυτανεία), με την επιφύλαξη της ισχύουσας νομοθεσίας.
  6.  Το ΚΛ&ΔΔ έχει την υποχρέωση να αναφέρει προβλήματα ασφαλείας στην Επιτροπή Δικτύου Δεδομένων του Α.Π.Θ. η οποία και εισηγείται περαιτέρω ενέργειες.
  7.  To ΚΛ&ΔΔ δικαιούται να ελαττώνει την προτεραιότητα, ή να τερματίζει τη χρήση πόρων του δικτύου σε περίπτωση που χρήστης καταχράται τις δυνατότητες που του παρέχονται και δημιουργεί προβλήματα στην ποιότητα υπηρεσιών που είναι διαθέσιμες στο σύνολο των χρηστών του δικτύου. Ο όρος «χρήστης» στη συγκεκριμένη αυτή περίπτωση περιλαμβάνει και κάθε υπολογιστικό σύστημα που συνδέεται με το Δίκτυο Δεδομένων του Α.Π.Θ.
  8.  Το ΚΛ&ΔΔ υποχρεούται να ανακοινώνει προγραμματισμένες εργασίες, οι οποίες επιφέρουν διακοπή λειτουργίας σε τμήματα ή υπηρεσίες του Δικτύου Δεδομένων, τουλάχιστον τρεις ημέρες πριν την έναρξη τους. Εξαιρούνται οι περιπτώσεις κατεπειγόντων εργασιών λόγω τεχνικών προβλημάτων.

 

7. ΟΡΙΟΘΕΤΗΣΗ ΧΡΗΣΗΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΔΙΚΤΥΑΚΩΝ ΠΟΡΩΝ

  1. Οι χρήστες οφείλουν να μην μονοπωλούν και καταχρώνται πόρους του Δικτύου και των συστημάτων, όπως διαθέσιμη χωρητικότητα συνδέσεων, αποθηκευτικό χώρο σκληρών δίσκων, κύκλους μηχανής επεξεργαστών, άδειες χρήσης λογισμικού, κτλ. Ιδιαίτερη προσοχή θα πρέπει να επιδεικνύεται ώστε να αποφεύγεται άσκοπη χρήση πόρων, όταν αυτό είναι δυνατόν.
  2. Οι χρήστες οφείλουν να αποδεσμεύουν άδειες χρήσης λογισμικού τις οποίες δεν χρησιμοποιούν.
  3. Οι χρήστες οφείλουν να αποδεσμεύουν διευθύνσεις δικτύου τις οποίες δεν χρησιμοποιούν, και να μεριμνούν για την καταχώριση των αντίστοιχων στοιχείων, σύμφωνα με τις εκάστοτε προβλεπόμενες από το ΚΛ&ΔΔ τεχνικές και διοικητικές διαδικασίες.
  4. Οι χρήστες οφείλουν να μεριμνούν ώστε εργασίες που εκτελούν σε σταθμούς εργασίας να μην παρενοχλούν τον χρήστη που εργάζεται στην κονσόλα του εν λόγω σταθμού.
  5. Το Δίκτυο Δεδομένων και τα συστήματα του Α.Π.Θ. χρησιμοποιούνται για ακαδημαϊκές και ερευνητικές δραστηριότητες και μόνον. Απαγορεύεται ρητά η οποιαδήποτε μορφής εξω-πανεπιστημιακή και εμπορική δραστηριότητα (με ή χωρίς αμοιβή) χωρίς την έγγραφη άδεια της Επιτροπής Δικτύου Δεδομένων του Α.Π.Θ. Σε κάθε περίπτωση πρέπει να ενημερώνεται η επιτροπή αν πρόκειται να χρησιμοποιηθεί λογισμικό ή υλικό με ακαδημαϊκή άδεια χρήσης για άλλους σκοπούς.
  6. Όσον αφορά υλικό ή λογισμικό που αναπτύσσεται στο Α.Π.Θ. θα πρέπει να λαμβάνεται μέριμνα ώστε να μην διακυβεύεται η ασφάλεια και η ορθή λειτουργία του δικτύου. Απαγορεύεται η χρήση και ανάπτυξη ιών λογισμικού, και γενικά προγραμμάτων που προσπαθούν να παραβιάσουν ή να παρακάμψουν τους μηχανισμούς ασφαλείας του δικτύου, να υποκλέψουν συνθηματικά, ή να εξαντλήσουν τους υπολογιστικούς πόρους. Υπεύθυνοι συστημάτων του Α.Π.Θ. οι οποίοι έχουν σε νόμιμα πλαίσια ανάγκες για εμπλοκή με τέτοιου είδους λογισμικό μπορούν να απευθύνονται στο ΚΛ&ΔΔ του Α.Π.Θ.
  7. Απαγορεύεται ρητά η χρήση και διακίνηση μέσω του Δικτύου Δεδομένων Α.Π.Θ. κλεψίτυπου περιεχομένου και λογισμικού ή προγραμμάτων για παράνομη αντιγραφή και χρήση λογισμικού.
  8. Η έλλειψη μέτρων ασφάλειας και προστασίας σε οποιοδήποτε λογαριασμό χρήστη, αρχείο, η σύστημα εντός και εκτός του Α.Π.Θ. σε καμιά περίπτωση δεν δικαιολογεί πρόσβαση (ανάγνωση, αντιγραφή ή αλλοίωση) σε αυτό από τρίτους χρήστες. Επιτρέπεται ανάγνωση αρχείων συστήματος όπου υπάρχουν προνόμια από το λειτουργικό σύστημα, αλλά όχι και αντιγραφή χωρίς άδεια.
  9. Το ΚΛ&ΔΔ είναι αποκλειστικά αρμόδιο για την καταχώρηση των συστημάτων που συνδέονται στο Δίκτυο Δεδομένων του Α.Π.Θ., εκτός από τις περιπτώσεις που η Επιτροπή Δικτύου έχει αναθέσει αυτή την υποχρέωση σε περιφερειακούς υπευθύνους του Α.Π.Θ. Οι χρήστες οφείλουν να απευθύνονται στο ΚΛ&ΔΔ για σύνδεση ή μεταφορά υπολογιστικών συστημάτων μέσα στο δίκτυο. Επίσης οφείλουν οπωσδήποτε να ζητούν επίσημη καταχωρημένη διεύθυνση για το σύστημα τους, πριν δοκιμάσουν να επικοινωνήσουν χρησιμοποιώντας οποιοδήποτε από τα υποστηριζόμενα πρωτόκολλα επικοινωνίας (IP, DECNET, IPX, Appletalk κτλ.) του δικτύου.

 Απαγορεύονται ρητά

  1. η χρήση και χορήγηση επίσημων διευθύνσεων του Α.Π.Θ. εκτός των χώρων του Πανεπιστημίου (π.χ. με dialup SLIP, PPP κτλ.) χωρίς την έγγραφη άδεια της Επιτροπής Δικτύου του Α.Π.Θ.
  2. η χρήση επίσημου ονόματος (Fully Qualified Domain Name - F.Q.D.N.) εκτός των ορίων του domain auth.gr σε συστήματα που χρησιμοποιούν επίσημες διευθύνσεις του Α.Π.Θ. χωρίς την έγγραφη άδεια της Επιτροπής Δικτύου του Α.Π.Θ.

 

8. ΚΑΤΑΤΕΘΕΝΤΑ ΣΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΑΔΕΙΕΣ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ

  1. Η προστασία Κατατεθέντων Σημάτων, πνευματικών δικαιωμάτων και αδειών λογισμικού διέπεται από την Ελληνική, Ευρωπαϊκή και Διεθνή νομοθεσία και είναι σύμφωνη με την πάγια πρακτική και πολιτική του Α.Π.Θ. Συμφωνίες ή υποχρεώσεις που τυχόν απορρέουν από τη χρήση λογισμικού αναγνωρίζονται ως έγκυρες από το Α.Π.Θ. μόνο εφόσον είναι σύμφωνες με την Ελληνική νομοθεσία και την πολιτική του παρόντος κειμένου.
  2. Απαγορεύεται η αντιγραφή και εξαγωγή εκτός του Α.Π.Θ. (με χρήση του Δικτύου Δεδομένων ή μαγνητικών μέσων) οποιασδήποτε μορφής δεδομένων (αρχεία, προγράμματα, κείμενα, εικόνες κτλ.) εκτός εάν:
    1.         Υπάρχει γραπτή άδεια του συγγραφέα, ή
    2.         Βρίσκονται σε χώρο όπου αποθηκεύονται αρχεία προς αντιγραφή (π.χ. ftp://ftp.auth.gr/pub).

 

9. ΠΡΟΛΗΨΗ ΚΑΙ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΠΑΡΑΒΑΣΕΩΝ

Σε πολλές περιστάσεις μπορεί να προκύψουν παραβιάσεις της παραπάνω πολιτικής οι οποίες οφείλονται σε άγνοια ή ελλιπή ενημέρωση των χρηστών. Το ΚΛ&ΔΔ πάντοτε αντιμετωπίζει τους χρήστες καλοπροαίρετα και τους ενθαρρύνει να ζητούν, όταν έχουν οποιαδήποτε αμφιβολία, τη βοήθεια των τεχνικών του ΚΛ&ΔΔ ή των κατά τόπους υπευθύνων. Οι τεχνικοί του ΚΛ&ΔΔ είναι σε θέση να πάρουν άμεσα μέτρα που τυχόν απαιτούνται για την αντιμετώπιση του προβλήματος, και να κατευθύνουν τους χρήστες ώστε να μην προκύψει ξανά. Συμβάντα όπως προφανή συνθηματικά (που μπορούν εύκολα να αποκωδικοποιηθούν), άθελη κατάχρηση υπολογιστικών πόρων κ.λ.π. μπορούν και θα αντιμετωπίζονται άτυπα και κατά περίπτωση.

Σε σοβαρότερες περιπτώσεις όπως επαναλαμβανόμενες παραβιάσεις, κλοπή δεδομένων, παράνομες πράξεις, αυθαίρετη εμπορευματοποίηση πόρων του Α.Π.Θ. κτλ. το ΚΛ&ΔΔ προβαίνει σε προσωρινά μέτρα (απενεργοποίηση λογισμικού, αποσύνδεση κτλ.) με ευθύνη του Υπευθύνου Δικτύου. Στη συνέχεια ενημερώνεται η Επιτροπή Δικτύου του Α.Π.Θ. και/ή τα προϊστάμενα διοικητικά όργανα του Α.Π.Θ (πρυτανεία, σύγκλητος) ανάλογα με τη σοβαρότητα της περίπτωσης, ώστε να ληφθούν και οι οριστικές αποφάσεις και οι τυχόν δικαστικές ενέργειες για άρση της παράνομης πράξης και παράλειψης αυτής στο μέλλον και για αφαίρεση αδειών λογισμικού.

 

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ I. Κανονισμός Χρήσης Προσωπικών Ηλεκτρονικών Σελίδων HTML και Αποθηκευτικού Χώρου Home

Το Κέντρο Λειτουργίας Δικτύου προσφέρει στους χρήστες της πανεπιστημιακής κοινότητας του Α.Π.Θ. προσωρινό χώρο αποθήκευσης αρχείων δεδομένων και τη δυνατότητα να δημιουργούν και να συντηρούν προσωπικές ηλεκτρονικές σελίδες (ιστοσελίδες). Η υπηρεσία αποσκοπεί στη διάδοση της επιστημονικής γνώσης, την προβολή των ερευνητικών ενδιαφερόντων και την προαγωγή των ακαδημαϊκών δραστηριοτήτων των μελών του Α.Π.Θ. Οι σελίδες αυτές φιλοξενούνται σε υπολογιστή του Κέντρου και είναι διαθέσιμες στη διεύθυνση http://users.auth.gr

Θα πρέπει να υπάρχει πάντα η συνείδηση από τη μεριά του χρήστη ότι οι σελίδες αυτές είναι διαθέσιμες στην παγκόσμια κοινότητα του Internet. Η χρήση αυτής της υπηρεσίας είναι δωρεάν και το δικαίωμα χρήσης απολαμβάνουν όλοι οι πανεπιστημιακοί που αποκτούν λογαριασμό χρήστη από το Κέντρο Λειτουργίας Δικτύου του Α.Π.Θ.

Σημειώνεται ότι: Τα περιεχόμενα των σελίδων HTML χρηστών, εκφράζουν προσωπικές απόψεις των κατόχων των αντίστοιχων λογαριασμών χρήσης. Σε κάθε περίπτωση, δεν μπορεί να θεωρηθεί ότι μέσα από σελίδες χρηστών εκφράζονται επίσημες απόψεις του Κέντρου Λειτουργίας Δικτύου, του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης ή άλλων πανεπιστημιακών οργάνων του. Επίσης οι παραπάνω απόψεις δεν δεσμεύουν με οποιονδήποτε τρόπο το Κέντρο Λειτουργίας Δικτύου ή το Α.Π.Θ.

Σε αυτό το πνεύμα, η φύση της υπηρεσίας υποχρεώνει το Κέντρο Λειτουργίας Δικτύου να εφαρμόζει κανόνες δεοντολογίας που να εξασφαλίζουν τον ακαδημαϊκό χαρακτήρα της. Η χρήση της υπηρεσίας φιλοξενίας σελίδων προϋποθέτει την πλήρη και ανεπιφύλακτη αποδοχή των παρακάτω κανόνων:

  1. Οι χρήστες είναι υπεύθυνοι για την αποκλειστικά προσωπική χρήση του λογαριασμού (account) που τους έχει παραχωρηθεί. Σε καμιά περίπτωση δεν επιτρέπεται να παραχωρήσουν το δικαίωμα τους σε άλλους, είτε συνειδητά είτε λόγω αμέλειας προστασίας του κωδικού τους (password). Σε περιπτώσεις που αυτό διαπιστώνεται, θα επιβάλλονται κυρώσεις στους κατόχους των λογαριασμών και όχι μόνο στους παράνομους χρήστες.
  2. Οι χρήστες υποχρεούνται γενικά να τηρούν την υφιστάμενη νομοθεσία και ειδικότερα τους νόμους προστασίας δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα και πνευματικής ιδιοκτησίας σε κάθε περίπτωση. Η δημοσίευση και διάθεση υλικού που παραβιάζει τους νόμους αυτούς απαγορεύεται ρητά. Οι ευθύνες της παράνομης αυτής χρήσης βαρύνουν τον ιδιοκτήτη του λογαριασμού (account) και σε καμία περίπτωση το Κέντρο Λειτουργίας Δικτύου ή το Α.Π.Θ.
  3. Οι χρήστες υποχρεούνται να σέβονται τον κοινωφελή χαρακτήρα της υπηρεσίας, αποφεύγοντας πράξεις που την παρακωλύουν, όπως κατάχρηση υπολογιστικών και δικτυακών πόρων, βανδαλισμό, καταστροφή πνευματικής ιδιοκτησίας του Κέντρου Λειτουργίας Δικτύου και των φιλοξενούμενων σελίδων χρηστών του, προσπάθειες παραβίασης κλπ.
  4. Οι χρήστες οφείλουν να διαφυλάττουν τον ακαδημαϊκό χαρακτήρα της υπηρεσίας αποφεύγοντας δραστηριότητες όπως:
    1. εμπορική δραστηριότητα και προβολή εμπορικών προϊόντων, υπηρεσιών και εταιρειών
    2. προβολή και μεταβίβαση πορνογραφικού περιεχομένου
    3. δημοσίευση υλικού υβριστικού ή ρατσιστικού χαρακτήρα.

Σε περιπτώσεις παράβασης των κανόνων χρήσης, το Κέντρο Λειτουργίας Δικτύου διατηρεί το δικαίωμα απομάκρυνσης του επίμαχου περιεχομένου, και ο ιδιοκτήτης του λογαριασμού (account) θα αντιμετωπίζει συνέπειες, που μπορεί να συμπεριλαμβάνουν την αφαίρεση του δικαιώματος χρήσης του λογαριασμού του. Επιπλέον οι δράστες μπορεί να αντιμετωπίσουν πειθαρχικά μέτρα που επιβάλει εσωτερικά το Πανεπιστήμιο με τα εγκεκριμένα όργανα του, καθώς και τις συνέπειες του νόμου.

Αν υπάρχει αμφιβολία από μέρους των χρηστών για την αποδεκτή χρήση αυτής της υπηρεσίας, παρακαλούμε να επικοινωνήσετε με την Υποστήριξη Χρηστών του Κέντρου Λειτουργίας Δικτύου, ΠΡΙΝ προχωρήσετε σε δημοσίευση τέτοιου υλικού.

 

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ II. Τοποθέτηση πρίζας δικτύου

Σε περίπτωση που κάποιο μέλος της πανεπιστημιακής κοινότητας επιθυμεί την τοποθέτηση πρίζας δικτύου στο χώρο του, θα πρέπει να γνωστοποιήσει το αίτημά του στην Επιτροπή Δικτύου Δεδομένων του Α.Π.Θ με έγγραφο του οποίου θα έχει λάβει γνώση ο πρόεδρος του οικείου Τμήματος. Στο έγγραφο αυτό θα πρέπει να αναφέρεται το κτίριο, όροφος και ο χώρος στον οποίο θα τοποθετηθεί η πρίζα/ες. Επιθυμητό θα ήταν επίσης και κάποιο σκαρίφημα του χώρου όπου θα φαίνεται η ακριβή θέση της ή των πριζών. Αυτό θα βοηθήσει τους μηχανικούς του Κέντρου κατά τη σύνταξη της μελέτης δικτύωσης.

Η Επιτροπή Δικτύου πριν από την προκήρυξη ενός διαγωνισμού για την επέκταση του δικτύου δεδομένων, συγκεντρώνει τις αιτήσεις τις οποίες και ικανοποιεί όλες εκτός και εάν ο προϋπολογισμός του διαγωνισμού δεν το επιτρέπει οπότε οι αιτήσεις ικανοποιούνται με χρονική σειρά προτεραιότητας.

Στην περίπτωση που δεν είναι επιθυμητή η αναμονή μέχρι την διενέργεια του επόμενου διαγωνισμού επέκτασης, μπορεί ένα φυσικό πρόσωπο, τμήμα ή φορέας του Πανεπιστημίου να τοποθετήσει μια πρίζα με δικά του έξοδα. Στη περίπτωση αυτή η εργασία θα πρέπει να ανατεθεί σε εταιρία που έχει αποδεδειγμένα την ικανότητα εγκατάστασης και πιστοποίησης δομημένης καλωδίωσης σύμφωνα με το πρότυπο ΕΙΑ/ΤΙΑ 568-Α.

Οποιαδήποτε εργασία γίνεται αφού προηγηθεί συνεννόηση και κάτω από την επίβλεψη των τεχνικών του ΚΛ&ΔΔ. Με το πέρας της εγκατάστασης η εταιρία είναι υποχρεωμένη να παραδώσει στο Κέντρο την απαραίτητη πιστοποίηση η οποία αποτελείται από τις μετρήσεις της καλωδίωσης από category 5 Cable Tester, κατόψεις του χώρου τοποθέτησης σε ηλεκτρονική μορφή και πίνακες μικτονομήσεων (κυρίων και ενδιάμεσων).

Σε περίπτωση που τα παραπάνω δεν τηρηθούν, το Κέντρο διατηρεί το δικαίωμα να μην επιτρέψει τη σύνδεση της πρίζας με το δίκτυο του Α.Π.Θ. Διευκρινήσεις σχετικά με τις τεχνικές προδιαγραφές για την εγκατάσταση νέας πρίζας δικτύου και τις απαιτήσεις του Κέντρου, μπορούν να παίρνουν οι ενδιαφερόμενοι από τον προϊστάμενο της ομάδας διαχείρισης καλωδιακού συστήματος του ΚΛ&ΔΔ.

 

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ III. Κατανεμημένη Υποστήριξη Υπηρεσιών

Το Κέντρο Λειτουργίας & Διαχείρισης Δικτύου καταβάλλει διαρκή προσπάθεια για την αποκέντρωση συγκεκριμένων υπηρεσιών δικτύου, που η υποστήριξή τους από διαχειριστές μονάδων του Α.Π.Θ. υπό τον συντονισμό του ΚΛ&ΔΔΔ διευκολύνει τη λειτουργία τους. Οι υπηρεσίες αυτές είναι:

  • καταχώρηση ονομάτων & διευθύνσεων υπολογιστών (DNS)
  • εξυπηρέτηση ηλεκτρονικoύ ταχυδρομείου (MAIL SERVERS)
  • υπηρεσίες καταλόγου (directory services μέσω LDAP)

Το Κέντρο φροντίζει ώστε η υποδομή αυτών των υπηρεσιών να εξασφαλίζει την ομαλή μεταβίβασή τους από την κεντρική διαχείριση σε τοπική διαχείριση στις ακαδημαϊκές μονάδες του Α.Π.Θ.. Ταυτόχρονα, σε περιπτώσεις βλαβών των εξυπηρετητών των τμημάτων αναλαμβάνει με τους κεντρικούς εξυπηρετητές την εναλλακτική κάλυψη (back-up) των υπηρεσιών αυτών. Τέλος, λειτουργεί συντονιστικά και συμβουλευτικά προς τους διαχειριστές των τμημάτων που θέλουν να αναπτύξουν ή να συντηρήσουν τέτοιες υπηρεσίες.

Για την κατανομή της διαχείρισης αυτών των υπηρεσιών στις μονάδες, προϋποθέσεις είναι

α) η ύπαρξη τοπικής διαχειριστικής ομάδας στη μονάδα ικανής να αναλάβει την διαχείριση και
β) η γραπτή συγκατάθεση της διοίκησης της μονάδος (π.χ. Πρόεδρος τμήματος).

Καταχώρηση ονομάτων & διευθύνσεων υπολογιστών (DNS)
Το Κέντρο Λειτουργίας Δικτύου είναι υπεύθυνο για την διαχείριση IP διευθύνσεων τoυ B-class δικτύου με εύρος διευθύνσεων IP 155.207.0.0/16 και του C-class δικτύου 192.104.147.0/24. Το Κέντρο προσφέρει στις ακαδημαϊκές μονάδες του Α.Π.Θ.:

  1. Δυνατότητα κατανεμημένης διαχείρισης DNS ζωνών της μορφής xxx.auth.gr και IP subnet της μορφής 155.207.xxx.0/24, όπου αυτό είναι τεχνικά εφικτό και σκόπιμο.
  2.  Back-up (secondary) DNS εξυπηρέτηση.
  3.  Μετακίνηση Resource Records (RRs) σε περίπτωση δημιουργίας τοπικού Name Server.
  4.  Τεχνική υποστήριξη για διάγνωση λαθών στην παραμετροποίηση του εξυπηρετητή.

Η διαχείριση συγκεκριμένων λογικών υποδικτύων και ζωνών του DNS εκτελείται από τοπικούς διαχειριστές ακαδημαϊκών μονάδων, οι οποίοι:

  • Φροντίζουν την καλή διαχείριση των διευθύνσεων, συντηρώντας αρχείο με τα στοιχεία των υπολογιστών, της πρίζας δικτύου όπου συνδέονται και των διαχειριστών τους.
  • Ρυθμίζουν τη συνεργασία του DNS server τους με τον κεντρικό DNS server του Κέντρου, ώστε τα zone transfers να εξασφαλίζουν σε περιπτώσεις βλάβης το caching των τοπικών υποδικτύων και ζωνών στον κεντρικό DNS server του Πανεπιστημίου.

Links με οδηγίες για την καλή λειτουργία ενός τοπικού DNS server.

  • Αναφέρεται το πολύ γνωστό πρόγραμμα Name Service BIND, on-line documentation, FAQs, λίστες ηλεκτρονικού ταχυδρομείου (archived), διάφορα links για το συγκεκριμένο πρόγραμμα: http://www.isc.org/products/BIND
  • Το DNS Resources Directory περιέχει γενικές πληροφορίες για το Name Service, βιβλία, on-line documentation, software για πλατφόρμες Unix & Windows: http://www.dns.net/dnsrd

Ηλεκτρονικό Ταχυδρομείο (MAIL SERVERS)
Το Κέντρο Λειτουργίας Δικτύου είναι υπεύθυνο για τη διαχείριση της υπηρεσίας ηλεκτρονικού ταχυδρομείου (e-mail) του domain auth.gr. Η διαχείριση της υπηρεσίας mail συγκεκριμένων λογικών ζωνών εκτελείται από τοπικούς διαχειριστές ακαδημαϊκών μονάδων. Το Κέντρο προσφέρει:

  1. Back-up mail εξυπηρέτηση
  2. Mail relay μέσω του εξυπηρετητή mail.auth.gr
  3. Υποστήριξη σε περιπτώσεις επίθεσης (DDoS, anti-relay)
  4. Διαφανή προς τους χρήστες μετακίνηση λογαριασμών σε περίπτωση δημιουργίας τοπικού mail server

Οι τοπικοί διαχειριστές υποχρεούνται να:

  • Διαθέτουν ενημερωμένη έκδοση του mail εξυπηρετητή.
  • Συμμορφώνονται με τους διεθνείς anti-spam, relay κανόνες λειτουργίας.

Links με οδηγίες για την καλή λειτουργία ενός τοπικού mail server.

  • Το πολύ γνωστό πρόγραμμα για mail service Sendmail, on-line documentation, FAQs, βιβλία, λίστες ηλεκτρονικού ταχυδρομείου, πληροφορίες για θέματα ασφάλειας:
    http://www.sendmail.org
    http://www.sendmail.net
  • Site για περιπτώσεις abuse mail, mail-relaying test για hosts, οδηγίες για την αντιμετώπιση του spam, software tools, βιβλία, on-line documentation:
    http://www.abuse.net
    http://www.abuse.net/relay.html
  • Το mail abuse prevention system (maps) που διαθέτει βάσεις δεδομένων με hosts που δημιουργούν ή αναμεταδίδουν abuse mail, on-line documentation, οδηγίες για τη σύνδεση σε πραγματικό χρόνο του mail server σας και των βάσεων δεδομένων του site, software tools:
    http://maps.vix.com
  • To site διαθέτει αυτόματο σύστημα αντιμετώπισης spam μηνυμάτων (παραγωγή και αποστολή μηνύματος διαμαρτυρίας και ενημέρωση του προηγούμενου site):
    http://spamcop.net

Υπηρεσίες καταλόγου (directory services μέσω LDAP)
Το Κέντρο Λειτουργίας Δικτύου συντηρεί και λειτουργεί τον κεντρικό LDAP server του Πανεπιστημίου μας (ldap.auth.gr), ο οποίος είναι υπεύθυνος για το υποδένδρο o=auth,c=GR του LDAP δένδρου της ελληνικής ακαδημαϊκής κοινότητας (βλέπε υπηρεσίες καταλόγου ΕΔΕΤ: http://ds.grnet.gr και των ελληνικών ΑΕΙ και ΤΕΙ: http://portal.gunet.gr/index.pl?iid=3530). Το Κέντρο προσφέρει:

  1. Σύνδεση των τοπικών LDAP εξυπηρετητών του Α.Π.Θ. κάτω από το δένδρο o=auth,c=GR.
  2. Back-up λειτουργία με LDAP replication των δεδομένων από τους τοπικούς εξυπηρετητές στον ldap.auth.gr.

Η διαχείριση συγκεκριμένων λογικών υποδένδρων του o=auth,c=GR εκτελείται από τοπικούς διαχειριστές ακαδημαϊκών μονάδων, οι οποίοι:

  • Φροντίζουν την καλή λειτουργία του LDAP εξυπηρετητή του τμήματος του Α.Π.Θ. και ρυθμίζουν τη συνεργασία του με τον κεντρικό LDAP του Α.Π.Θ., ώστε να εξασφαλίζεται η ορθή λειτουργία της υπηρεσίας ως σύνολο. Το Κέντρο Λειτουργίας Δικτύου παρέχει οδηγίες στις κατανεμημένες διαχειριστικές ομάδες για την επίτευξη του σκοπού αυτού.
  • Ενημερώνουν τα στοιχεία χρηστών για τα οποία είναι υπεύθυνοι, εισάγοντάς τα τοπικά στον LDAP εξυπηρετητή τους.

Υπηρεσία καταλόγου, Διαδικασίες Ολοκλήρωσης
http://www.openldap.org
http://www.iplanet.com/products/infrastructure/dir_security/dir_srvr

 

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ IV. Πλαίσιο κατανεμημένης διαχείρισης δικτύου

Εφ' όσον αυτό ζητηθεί, αρμόδιες ακαδημαϊκές μονάδες μπορούν να αναλάβουν τη διαχείριση τοπικών δικτύων συνδεδεμένων στο δίκτυο κορμού του ΑΠΘ, με ίδια μέσα, τεχνογνωσία και πόρους.

Η διασύνδεση αυτών των τοπικών δικτύων στο δίκτυο κορμού (backbone) του ΑΠΘ γίνεται με βάση τα διεθνώς αποδεκτά πρότυπα και τη διεθνώς αποδεκτή πρακτική του Internet όπως αυτά απεικονίζονται στα standard Internet RFCs. Η ηλεκτρονική βιβλιοθήκη με διεύθυνση URL http://www.rfc-editor.org παρέχει μία εξαιρετικά λεπτομερή αναφορά στα προαναφερθέντα διεθνή πρότυπα Internet RFCs.

Η διαχείριση των επιμέρους τοπικών δικτύων των Ακαδημαϊκών Μονάδων ΑΠΘ, τόσο στο επίπεδο φυσικών στοιχείων (ενεργών και παθητικών) όσο και στο επίπεδο λειτουργιών και υπηρεσιών π.χ. email, DNS, Web και FTP, ανατίθεται στις Ακαδημαϊκές μονάδες που θα το ζητήσουν. Ο κανονισμός που διέπει τη λειτουργία αυτών των τοπικών δικτύων καθώς τη σχέση του με το Κέντρο Λειτουργίας Δικτύου, γίνεται με βάση τη θεμελιώδη αρχή «responsibility delegation» που καθορίζει την ανάπτυξη και λειτουργία του παγκόσμιου Internet

Η διαχείριση επί μέρους δικτύων προϋποθέτει την ύπαρξη Κέντρου Υποστήριξης Τηλεματικής της αντίστοιχης Ακαδημαϊκής Μονάδας. Η διαδικασία που επιτρέπει την κατανεμημένη διαχείριση και λειτουργία δικτύου από θεσμοθετημένη Ακαδημαϊκή Μονάδα του ΑΠΘ περιλαμβάνει τα εξής:

  1. Η Ακαδημαϊκή Μονάδα μετά από έγκριση των οργάνων διοίκησής της υποβάλει αίτημα προς την Επιτροπή Δικτύου ΑΠΘ.
  2. Το Κέντρο Λειτουργίας & Διαχείρισης Δικτύου ΑΠΘ συνεργάζεται με το οικείο Κέντρο Υποστήριξης Τηλεματικής της Ακαδημαϊκής Μονάδας για τον καθορισμό των τεχνικών και διοικητικών λεπτομερειών.
  3. Η Επιτροπή Δικτύου ΑΠΘ απαντά εντός δύο εβδομάδων.
  4. Σε περίπτωση άρνησης, το Συντονιστικό Όργανο Επιτροπών Τηλεματικής αναλαμβάνει την διαιτησία συμβουλευόμενο την άποψη της Ακαδημαϊκής Μονάδας που υπέβαλε το αίτημα.

Στο πλαίσιο συμφωνίας για την κατανεμημένη διαχείριση τοπικών δικτύων πρέπει υποχρεωτικά να καθορίζονται αναλυτικά τουλάχιστον τα εξής σημεία:

  • Τα διαχειριστικά όρια των τοπικών δικτύων σε σχέση με την υπάρχουσα τοπολογία και υφιστάμενες διασυνδέσεις δικτύου.
  • Ο τρόπος κάλυψης του κόστους ανάπτυξης και διαχείρισης των επί μέρους τοπικών δικτύων.

Οι χρήστες απολαμβάνουν τις υπηρεσίες δικτύου που προσφέρονται από το ΑΠΘ με τις ίδιες υποχρεώσεις και όρους ανεξάρτητα από το αν οι χρήστες αυτοί έχουν πρόσβαση στο δίκτυο μέσω των κατανεμημένων δικτύων ή όχι, εφόσον βέβαια η υποδομή των κατανεμημένων δικτύων το επιτρέπει.

Oποιαδήποτε δυσλειτουργία (παραβιάσεις ασφάλειας, επιθέσεις, υπερφορτώσεις δικτύου, κλπ.) θα αντιμετωπίζεται σε συνεργασία μεταξύ του ΚΛΔΔ και του Κέντρου Υποστήριξης Τηλεματικής της οικείας Ακαδημαϊκής Μονάδος σύμφωνα με τη διεθνή πρακτική όπως περιγράφεται, για παράδειγμα, στις ηλεκτρονικές εκδόσεις
DANTE-in-Print http://www.dante.org.uk/pubs/dip/index.html
ή SANS Institute Resources http://www.sans.org/ddos_roadmap.htm
ή CERT Security Practices http://www.cert.org/nav/index_green.html